Τρίτη, 1 Απριλίου 2014

Εαρινές αναπνοές ... στον μήνα της Αφροδίτης










Δύο ιώσεις, μία για μένα και μία για τον υπολογιστή μου, κατάφεραν να με "αποσπάσουν" για μεγάλο  χρονικό διάστημα από το διαδίκτυο, τουλάχιστον με την εκτεταμένη χειμερινή του χρήση (φαντάζομαι το πιάσατε το υπονοούμενο...) Σκέφτηκα λοιπόν, αφού επιβιώσαμε και οι δύο από τις ιώσεις να κάνω μία ανάρτηση (με μία αναδημοσίευση μου) γιατί αισθάνομαι ότι είναι  σαν "παράδοση" πλέον για μένα την 1η μέρα του Απρίλη να ΜΗΝ την αφήνω να περάσει "άγραφη"... και φυσικά άμουση.
Αυτό που ίσως διαφοροποιεί κάπως την ανάρτηση είναι πως δεν θα ήθελα απλώς να σας ευχηθώ  την  τετριμμένη μόνο έκφραση  "καλό μήνα", αλλά μια πιο ασυνήθιστη ίσως ευχή,  για αυτόν το "μήνα της Αφροδίτης" αφού πρώτα αναφερθώ σε αυτήν την ετυμολογία





Ο Απρίλης είναι ο μήνας ο σκληρός, λέει ο ποιητής.
Ετυμολογικά όμως, ο Απρίλης είναι ο μήνας της Αφροδίτης.



Τα ονόματα και των 12 μηνών, τα δανειστήκαμε από τους Λατίνους, μαζί και τον Απρίλιο. Σύμφωνα με μια παμπάλαιη ετυμολογία που προτάθηκε το 1119 (!) από τον Philippe de Taon, το όνομα του μήνα,Aprilis, προέρχεται από το ρήμα aperire (ανοίγω). Επί 8 αιώνες, οι φιλόλογοι έμειναν ικανοποιημένοι από την εξήγηση αυτή, που άλλωστε είναι απολύτως ευλογοφανής, μια και τον Απρίλιο "ανοίγει" ο καιρός, γίνεται ανοιξιάτικος και φιλικός.



Ηρθε όμως ο Emile Benveniste, ένας σπουδαίος γλωσσολόγος του καιρού μας, να αποδείξει ότι η ευφυής εξήγηση του μεσαιωνικού λογίου ήταν λαθεμένη: ο Απρίλιος, είπε, προέρχεται από την θεά Αφροδίτη, και ειδικότερα από τον συγκεκομμένο τύπο του ονόματός της, το υποκοριστικό Αφρώ


Αλλά δεν πήγε κατευθείαν από τα ελληνικά στα λατινικά -μεσολάβησαν οι ετρούσκοι, και ο ετρουσκικός τύπος, apru, είναι αυτός που πήραν οι ρωμαίοι. Η εξήγηση του Μπενβενίστ γίνεται απόλυτα πειστική αν σκεφτούμε ότι ο γειτονικός μήνας του Απρίλη, ο Μάρτιος, δεν είναι άλλος από τον μήνα του θεού Αρη (Mars στα λατινικά), και απ' αυτόν έχει πάρει τ' όνομά του. Και, όπως ξέρουμε, η Αφροδίτη και ο Αρης είχαν στη μυθολογία κάτι παραπάνω από στενούς δεσμούς. Λογικό ήταν να έχουν και τους μήνες τους πλάι-πλάι. Αλλωστε, οι ίδιοι οι Ρωμαίοι το αναγνώριζαν αυτό - "ο Απρίλιος είναι της Αφροδίτης", είχε πει ο Βάρρων.


Εαρινές αναπνοές



Έφτασε κιόλας ο λουλουδένιος Απρίλης με τη συνοδεία του..."Τα ψέματα" της Πρωταπριλιάς λοιπόν, είναι ένα έθιμο που μας έχει έρθει από την Ευρώπη!Υπάρχουν διάφορες εκδοχές σχετικά με τον τόπο και τον χρόνο που γεννήθηκε το έθιμο αυτό. Δύο από αυτές, όμως, είναι οι επικρατέστερες.
 Το έθιμο αυτό ήρθε και στην Ελλάδα και διαφοροποιήθηκε αποκτώντας μια ελληνική χροιά. Η βασική ιδέα βέβαια παρέμεινε ίδια. Λέμε αθώα ψέματα με σκοπό να ξεγελάσουμε το «θύμα» μας. Σε κάποιες περιοχές, θεωρούν ότι όποιος καταφέρει να ξεγελάσει τον άλλο, θα έχει την τύχη με το μέρος του όλη την υπόλοιπη χρονιά. Σε κάποιες άλλες πιστεύουν ότι ο «θύτης» θα έχει καλή σοδειά στις καλλιέργειες του. Επίσης το βρόχινο νερό της πρωταπριλιάς, θεωρούν μερικοί, ότι έχει θεραπευτικές ιδιότητες. Όσο για το «θύμα», πιστεύεται ότι, σε αντίθεση με τον «θύτη», θα έχει γρουσουζιά τον υπόλοιπο χρόνο και πιθανότατα αν είναι παντρεμένος θα χήρεψει γρήγορα. Σύμφωνα με τον Έλληνα λαογράφο Λουκάτο το έθιμο αυτό αποτελεί ένα σκόπιμο "ξεγέλασμα των βλαπτικών δυνάμεων που θα εμπόδιζαν την όποια παραγωγή" όπως είναι η αρχή του μήνα τόσο για τον Μάρτιο, όσο και τον Απρίλιο υποχρεώνοντας πολλούς να λαμβάνουν διάφορα "αντίμετρα" (αλεξίκανα μέτρα). Επίσης και ο Έλληνας λαογράφος Γ. Μέγας συμφωνεί πως η πρωταπριλιάτικη "ψευδολογία" παραπλανά ελλοχεύουσες δυνάμεις του κακού, έτσι ώστε να θεωρείται από τον λαό ως σημαντικός όρος μαγνητικής ενέργειας (έλξης ή αποτροπής) για μια επικείμενη επιτυχία. 
Βικιπαίδεια



Ένα όμορφο μουσικό κομμάτι από την ομώνυμη ταινία Cafe de flore (λουλουδένιο), είναι ότι πρέπει για να ευχηθώ σε όλους μας, να μείνει αυτή η μοναδική ημέρα που βιώνουμε το "ψέμα", αλλά όχι τον έρωτα...





 Άλλωστε...
 «Μην ανησυχείτε. Σε όλες τις γωνιές παραφυλάνε μπάτσοι. Αλλά ο έρωτας μας κάνει αόρατους»  

Αντρέ Μπρετόν και Φιλίπ Σουπώ.


Το λουλούδι είναι ένας όμορφος "έρωτας" απ' το μπαλκόνι μου


ΚΑΛΟ ΜΗΝΑ ΣΕ ΟΛΟΥΣ
Με βαθειές και λυτρωτικές 
Εαρινές αναπνοές












7 σχόλια:

  1. Χριστίνα,
    Καλό μήνα και τρισευλογημένη κατάκαρπη πνευματικών τε και υλικών καρπών, Άνοιξη!

    Έρρωσο!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Δημήτριε μου, κάλιο αργά ...παρά ποτέ.
      Καλό εαρινό μήνα να περάσεις με πολλά χρώματα κι αρώματα σου εύχομαι.
      Σε ευχαριστώ θερμά για τις ευχές σου.
      Να είσαι καλά φίλε μου και να περάσεις ένα όμορφο Σαββατοκύριακο.

      Διαγραφή
  2. Καλό μήνα!!! Σήμερα επιτέλους, αισθάνομαι πως μπαίνει η Άνοιξη!!!
    Υπέροχη ανάρτηση.... δεν είχα ιδέα για την προέλευση του "πρωταπριλιάτικου ψεύδους"...

    ΑπάντησηΔιαγραφή
    Απαντήσεις
    1. Καλό σου (μοσχοβολιστό) μήνα Σοφία μου με ένα όμορφο τραγουδάκι https://www.youtube.com/watch?v=n3xnaE-4o7c.
      Χαίρομαι που σου άρεσε και που αποκόμισες μια χρήσιμη πληροφορία...(λέμε τώρα), για τα πρωταπριλιάτικα ψέματα!
      Σου εύχομαι λοιπόν, περάσεις ένα ακόμη εαρινό Σαββατοκύριακο, όμορφα.

      Διαγραφή
  3. Χαρούμενη γεμάτη χρώμα και γνώσεις η ανάρτηση σου!
    Εύχομαι άνθη και αρώματα ν' αναδομήσουν το κέφι και την διάθεση σου!
    Καλές κι ανθισμένες διαδρομές στο διάβα του Απρίλη!
    Τα φιλιά μου!:))

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  4. Ευχαριστώ κι ανταποδίδω με το ανάλογο τραγούδι Κατερινάκι μου, που ξέρω πως σου αρέσει...https://www.youtube.com/watch?v=XZke08knkSE (γιατί στο έχω ξανά αφιερώσει)
    Μοσχοβολάει η ευχή σου καλή μου φίλη...
    Να είσαι καλά και να περάσεις ομορφότερα το Σαββατοκύριακο.
    Πολλά εαρινά φιλιά!!!

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  5. «Μην ανησυχείτε. Σε όλες τις γωνιές παραφυλάνε μπάτσοι. Αλλά ο έρωτας μας κάνει αόρατους»
    Όλα τα λεφτά Χριστίνα μου.
    Όσο για το τραγούδι του Μίκη...τι να πω όποτε το ακούω φουρτουράει η καρδιά μου!

    ΑπάντησηΔιαγραφή